Chloris et Amaryllis

Scripsi quondam de falsa specie, quod hic legere potestis, atque carmen a Petro Bembo compositum addidi scholiaque. Ipse a carmine hoc inspiratus et quia bucolica carmina nondum legi, quae amorem inter feminas tractent, versus quosdam hexametros composui. Praebe, care lector, faventes oculos! Hic

CARMEN DE CHLORIDE
ET AMARYLLIDE

Sub patulae recubantem vidit tegmine pinus
Chloris apud virides herbas Amaryllida nympham,
rubra labella, sinum atque lacertos, lumina clausa,
quae, sicut solis tum fulgores operit cum
nubes, caela tenebris linquebant et adusta.
Illa incensa cupidine clam suspiria dabat,
rosque videbatur iam non gemmare recentem
herbam nec flores placuere suo sitienti
ori, et quantum infelix Chloris amore carebat,
tantum languebat cor. Ruralesque locos tunc
maesta canens fidibus magna cum voce petebat,
dicebat nemora inter clara «o, pulchra Amaryllis
tanta mihi das —heu miserandae— tristia qua re?
Nonne placent mea dulcia bracchia nec coma flava?
Nonne genae, dic, nonne labella umeri ac mei ocelli?
Marcescens tibi ego viola a lymphisque relicta!».
Audivit cum Amaryllis questam «Femina luctu»
respondit «maculata, mihi parce quia non te
sed Damoetam pulchrum pastorem cupio ardens».
«Dilecta o mi, me miseram, nam impensius uror!
Eheu homines scelerati, vitam e me rapuistis!
Num praecordia quae exagitant ea falsa?»
Ense deinde cucurrit destricta atque avida illa
mortis duro interfecit ferro opilionem
hunc saeva laetaque manu quem Amaryllis amabat.
«Iam mihi erunt nymphae mox euge gaudia dulcis,
dedignari audebit nec mas me furibundam».
Lucebat vinacea ferrea sanguine sica,
caespes guttis roscidus et ruber et madefactus.
01-41-11-10

Querella amantis

Sōlis prīma odiōsa sunt amantī
māne lūmina mī nitentis alba.
Quāliter roseīs domum relinquit
pennīs ēffugiens patris deōrum
ā Cupīdine percitum sagittīsque
Phoebum Aurōra alacris pedēs venusta
agilēs quatiens metū prehensa;
tāliter fugiendum erit mihī nunc
ā torō viridante magnō amōris
flōre in quō requiescat ēleganter
lassa forma gravī tua in sopōre.
Invitus faciam, relinquere ēheu
lūget bracchia, bāsiātiōnēs,
et dulcissima crūra. Luctuōsa
tēcum mī pereunt statim latusque
tuum fit genitor voluptuōsum
omnium cupidō suāvitātum
imō ā corde reō tuī mē amōris.
Sed novam Venerem ā marītō amōris
saevī zēlotypō vidērier non
captam mī minimē placet adustō.
Cum tunc surgerem eburneō ē torō altō,
magnae maestitiae impetus meum cor
Dūre et exagitāvit et domāvit.

the-lovers-2

De carmine imperfecto

Post multas hebdomades, in quibus nulla scripsi et quasi mortuum blogum iacuit, denuo hinc venio, ut paucis quaeque nova verbis exponam. Quomodocumque iam cupiebam Latinitate mea quidem rustica scribere.

Quod hodie affertur carmen imperfectum est, quod ante multos dies incepi, sed voluntas me deseruit id finiendi. Carmen agitur de origine Iovis dei patris omnium superorum et de origine duorum filiorum eius. Filia prima in quam mentio incidit Minerva (Graece Athena vocata) dea docta atque armis perita est. Filius secundus Dionysus est, de quo fama e crure patris natum esse dicit.

Vt poema non finire velim, id autem vobis ostendo ut, si placet, quae scripta sunt legatis et etiam, si magis placet, versus addere possitis. Nam non sunt litterae clausa arca lapidea, sed liberae omnibus qui eas ament. Alioqui oblitae litterae apud tenebras sempiternas manere possent.

Ceterum bene scio me magnum poetam non esse, nec mihi laureas aeternas poesis laudes peto. Vtcumque erit censeo omnes litteras servari decere. Ecce carmen:

Inceptīs faueās meīs ut ipsa,
Vōce, dīua, precor tremente, Mūsa,
Precor, Calliopē, lyram et movēre,
Nam māiōra canam ut poēta nōn sim,
Mantuæ nec habens manūs canōrās
Ēnātī exagitem chelyn morōsam.

Prīmus, heu!, Cronos fīliōs comēdit,
Rhēā mātre coactā, amōre uērē
Autem illō genitōrum eum fefellit;
Iouem līquit in antrō ubī ferōce
Per annōs superūm pater morātus,
Usque ad terribilem diem duellī.

Deus fulmina clārus et tonītrum
In patrem iacit; ex suō ōre summō
Exeunt superīque frātrī et illī
Cælestem dicionem inclitam atque
Ūniversa dedēre regna mundī;
Princeps æquanimis fuit bonusque.

Ē mente omnipotentis ēditam esse
Athēnam sapientibus fauentem,
Quæ arma pōsuit horrida ante sēdes
Illustrēs sapientiæ et scientēs,
Fāma dīcit ad ætherem movendo
Hīc, volātica, tum suās et ālās.

Fīlius Dionȳsus ēius nātus
Adhaesus patris est labōre crūra
Cum magnō, Semelā relictā et arsā
Iūnōnis dominæ Iovis dolōsae
Dēceptā; suō amōre, caecitāte
Captīvā simul et simul beātā.

bacchus-dance.jpeg

Volātilis uenustas

ΜΕΝΙΠΠΟΣ: Εἶτα διὰ τοῦτο αἱ χίλιαι νῆες ἐπληρώθησαν ἐξ ἁπάσης τῆς Ἑλλάδος καὶ τοσοῦτοι ἔπεσον Ἕλληνές τε καὶ βάρβαροι καὶ τοσαῦται πόλεις ἀνάστατοι γεγόνασιν;

Ā Venere antīquā ætāte ille est planctus Adōnis.
Dīua uenūstæ formæ præclāræque mē amāta,
nōn sed nōuit uīuere tempestāte nouā istum.
Certē per nostrās urbēs habitant populōsās
perpulchrī puerī, nouī Adōnēs; dissimilēs sunt
autem uērō, nonne est, qui ipse haud conspiciat, quis?
Prīmus sī amāuit dīuus uoluere et ipse libellōs.
ōdērunt lectum alterī, amant dum corporis uīres,
usque ad dēveniat sermōnem texere rārum.
Ō, quam tibi, scriptor, quam rectē scrībere fūit
pulchrō dē capite illustrissimō enim Helenæ illō.
Quālis Fāma volātilis est et tam trepidē aurās
illa petīt urbēs per magnās albula pennis;
tālia cānescunt moriuntur corpora nostra.

Adonis in Y fronts 1963 by Richard Hamilton 1922-2011

Crudelis hiems

CLAUDE_MONET_1840_-_1926_LE_GIVRE_À_GIVERNY.jpg

GALLVS•ARCES
POETÆ•ROMANO
CARMEN•DICAT

Gaudia mī docuistī linguæ quā Latium ēgit

orbem Rōmānī et temporis ēlogium;

quārē quōs tibi uersūs composuī tribuō omnēs,

certē exspectātur, qui tibi utī placeānt.

CARMEN «CRVDELIS HIEMS» VOCATVM

Candidā tegitur niue alba uallis
cānās tegminis et comās tenet frons;
sunt haud dissimilēs aquæ fluentēs
montium glaciē tum opertum et album
fontibus gelidissimārum aquārum;
in prātō periit novissimus flos.
Pāniscum modulantem auēnam Amyntas
repentē uidet is qui amōre pastor
incensus per agrōs canens et ardens
pererrābat, et uīdit mōdo frīgus
ferre tegmine ninguidō sub amplō.
Dixit ille tum eī canente uōce:
«Venī, ā Pāne, uenī, tū amāte; tecta
requīrās mea, flammam, et ā gelūs uī
ūnā possumus ēffugisse dūrā».
Postea annuit ille cumque Amyntā
uēnit tum domum apud niuis furōrem.
Lūcet in domō Amyntæ inīquus ignis,
lūdunt dum satyrusque pastor ūnā;
et ō, quanta uoluptas inter ambō;
et suāuia quānta oportuit tunc
dāre bāsiaque et quiēuit imber,
Pāniscus simul et deī ille amātor.

Hendecasyllabi amatorii I

Jean_Metzinger,_1910-11,_Deux_Nus_(Two_Nudes,_Two_Women),_oil_on_canvas,_92_x_66_cm,_Gothenburg_Museum_of_Art,_Sweden.jpg

Tū parās renovāre amōris ignem, 
splendent dum omnia, quā comam reflectis,
et quā per vacuum movēs ocellos.
Māne Aurōra repellit quālis umbras,
lūcem dē croceō torō resurgens
roscidam simul cum et diem reportat,
tālis tristitiās repellis rīdens
dolōrēsque metūsque turbidāsque
rixās, gaudia nam cupīdinēsque
spargens in thalamō iocōsque lætōs.
Tuīs nunc, domina, hæreō in ocellīs,
et sparsās digitis comās repōnō,
Et sic spīritus ut bonos liquōres
fontium bibit in quibus chorus canōrus
Mūsārum niveōs lavat lacertōs,
confūsus simul et simul beātus
te sequor, nemorōsa sæva Nympha.

Carmen de salsedine maris

Nouo incepto anno, rebus de difficilibus non mihi omnino placebat, immo aliquid quidem uenustum humanitatisque plenum legere. Deinde offendi carmen quoddam apud Pontani opera, quae nuper legeram denuoque heri legebam, atque confestim caram magistram Alexandram memoraui. Est enim excerptum De salsedine maris, quod apud poema, quod nescio an ipsa olim legerit, longissimum in Meteorum libro a Ioviano Pontano conscripto inuenitur. Sed in mentem illa uenit haud tantum quoniam magistra illustris de sale multa humanissima sapienter atque lepidissima scripsit sed etiam quia mentio incidit in montem Calpen, de quo Plinius Naturalem apud Historiam (in principio libri III) disserit, auctor optime eruditeque ab Alexandra cognitus, in regione Gaditana situm, quam ipsa incolit. En poema:

Vos etiam maris undisoni fluitantia monstra,
Et solem rapidum, et latices sentitis amaros,
Quandoquidem obiectas urens sol dum coquit undas,
Et radiis infestat agens neptunia regna,
Assidue dulces epulas, tenuemque liquorem,
Haurit aquis, succosque rapit populator amicos
Grata sequens, sensum longe indignatus amarum,
Hinc salsus sapor, atque asper fluit æquore amaror.
Quippe etiam ut nostro fluitat de corpore sudor,
Ille quidem dulci e baccho, mellisque liquore
Exclusus venis, et enim sitis ipsa calorque
Leuibus indulgent succis, et amara recusant.
Quin etiam fama est captum telluris amore
Oceanum, tacitos primum occuluisse dolores.
Post ubi concepit flammam, penitusque medullis
Arsit, et ipsa imis hæsere incendia uenis,
O quoties primo fixit sua munera posti,
Pinxit et e vario non mollia limina flore,
Ac cecinit miseram lacrymosa uoce querelam,
Longaque per uacuas rupit suspiria rimas,
Inde ubi iam longo patientia uicta dolore est,
Multa quoque iratus foribus conuitia dixit,
Crudelem et dominam per uerba indigna notauit,
Nunc supplex ueniam petit, et connubia poscit,
Et thalamum optatum, et socii sua gaudia lecti.
At postquam nil dona mouent, promissaue magni
Dos pelagi, atque preces frustra cessere mariti,
Non ullæ supra spes, tum furiatus, et amens
Perculit aduersam nodoso uerbere Calpen,
Ingemuit, traxitque grauem a radice ruinam
Mons cauus, ille imo uictor ciet æquora fundo.
Agmina densentur campis tum rupe soluta
Irrumpit pelago, et terris insultat apertis.
At tellus tremefacta metu confugit in altos
Nube caua monteis, tutoque in uertice sistit.
Exanimem excipiunt Nymphæ, refouentque pauentem,
Vt uires rediere, deosque exciuit agrestes,
Et quæ sit dubiis nota est sententia rebus,
Continuo e mediis terrae penetralibus actam
Alloquitur Saliam, et precibus noua munera iungit.
Tum Dea conuentu in medio dux ipsa repostas
Exoluit venas, totoque e uiscere terræ
Eruptat sale saxa super sudantia amaro.
Quidquid ubique asprum egeritur, fluitatque malignus
Æquora per sapor inficiens undasque deosque.
Ipse etiam Oceanus retro dare signa coactus.
Inde manet sensu sapor aspernandus amaro.

202240-gibraltar-all
Mons Calpe